Elke EU-lidstaat moet ervoor zorgen dat mannen en vrouwen gelijk worden betaald voor gelijk werk (artikel 157 VWEU). In 2023 werd dit principe verder uitgewerkt in een Europese richtlijn, die tegen 2026 in Belgische wetgeving moet zijn omgezet.

Die richtlijn legt minimumnormen vast, waardoor bedrijven verplicht worden transparantie te bieden over de loonkloof binnen hun organisatie.

Wat verandert er concreet?

Rechtstreeks voelbaar voor jou als werknemer of sollicitant:

• Tijdens sollicitatiegesprekken moet het bedrijf duidelijk zijn over het startloon of de loonvork van de functie.

• Ze mogen niet meer vragen naar je vorige loon.

• Jij mag wél vragen waarom je aan een bepaalde loonschaal bent toegewezen.

• Je mag ook vragen naar de verschillende looncategorieën, de criteria om te stijgen in schaal, en hoe die zijn opgebouwd.

• Daarnaast mag je informatie vragen over de gemiddelde lonen, uitgesplitst per geslacht en per categorie. Zo kan je checken of alles objectief en genderneutraal is ingedeeld.
  
  

Indirecte gevolgen via rapportering:

• Grote bedrijven zullen verplicht worden om verslag uit te brengen over de loonkloof tussen mannen en vrouwen.

• Ondernemingen met meer dan 250 werknemers moeten dat jaarlijks doen, bedrijven met 100 tot 250 werknemers driejaarlijks. Kleinere bedrijven vallen voorlopig buiten de regeling.

• Blijkt er een loonkloof van meer dan 5% zonder objectieve (lees: genderneutrale) reden, dan moet het bedrijf daar samen met de werknemersvertegenwoordiging actie tegen ondernemen.
  
  

Waarom is dit belangrijk?
In Europa verdienen vrouwen gemiddeld 12% minder dan mannen. Dat leidt tot meer armoede bij (alleenstaande) vrouwen en lagere pensioenen. De verschillen zijn groot: in Luxemburg verdienen vrouwen gemiddeld meer dan mannen (net als in sector PC 111, trouwens), terwijl het verschil in Roemenië beperkt is tot 3,6%. Estland spant de negatieve kroon met meer dan 20% loonkloof.

België doet het relatief goed, met een verschil van 0,7% — een daling van 6,8% ten opzichte van tien jaar geleden. Dat is waarschijnlijk mee te danken aan de antidiscriminatiewetgeving die sinds 2007 van kracht is.